Motorine 3,90 TL, Benzine 1 TL Zam Kapıda

Akaryakıt fiyatlarında yoğun geçen temmuz ayında sürücüleri yeni bir zam dalgası bekliyor. Sektör kaynaklarından edinilen bilgiye göre, 17 Temmuz Cuma gece yarısından itibaren motorinin litre fiyatına 3,90 TL, benzine ise yaklaşık 1 TL zam gelmesi bekleniyor. Zam beklentisinin arkasında brent petrol fiyatlarındaki yüksek seyir ve döviz kuru etkisi bulunuyor.

Güncel pompa fiyatları

Bugün itibarıyla büyükşehirlerde akaryakıt fiyatları şöyle:

Beklenen zam gerçekleşirse İstanbul'da motorinin litre fiyatı 74 TL sınırına dayanacak, benzin ise 65,5 TL bandına yerleşecek. Bu durumda 50 litrelik bir depoyu motorinle dolduran bir sürücünün maliyeti yaklaşık 195 TL artmış olacak.

Temmuzda pompada neler yaşandı?

Temmuz ayı akaryakıt cephesinde oldukça hareketli geçiyor. 7 Temmuz'da motorine zam gelmiş, geçen hafta içinde motorindeki toplam artış litre başına 3 TL'yi aşmıştı. Ardından kısmi bir indirim yapılsa da bu hafta fiyatlar yeniden yukarı yönlü güncellendi; İstanbul Avrupa Yakası'nda benzinin litre fiyatı 13 Temmuz'daki 62,90 TL seviyesinden bugün 64,51 TL'ye yükseldi. Sektör temsilcileri, fiyat hareketlerinde küresel petrol fiyatları ve kurun yanı sıra art arda gelen ÖTV artışlarının da etkili olduğunu belirtiyor.

Brent petrol 84-85 dolar bandında

Uluslararası piyasalarda brent petrolün varili bugün sabah saatlerinde yüzde 0,47 düşüşle 84,55 dolardan işlem gördü; ABD tipi WTI ise 79,39 dolar seviyesinde bulunuyor. Kâr satışlarına rağmen fiyatları yüksek tutan ana etken, ABD'nin İran'a yönelik saldırılarının arz güvenliği endişelerini canlı tutması. Uluslararası Para Fonu (IMF) da son değerlendirmesinde "petrol piyasasındaki tamponların büyük bölümünün artık tükenmiş durumda" olduğu uyarısını yaptı. Analistler brent için 84,01 doları destek, 84,71 doları direnç olarak izliyor.

Elektrik ve doğalgazda son durum

Enerji faturaları tarafında son büyük güncelleme nisan ayında yapılmıştı. 4 Nisan'dan geçerli olan tarifelerle elektrikte mesken abonelerine yüzde 25, alçak gerilim ticarethanelere yüzde 17,5, orta gerilim sanayiye yüzde 5,8 zam gelmiş; 100 kWh tüketen bir mesken abonesinin aylık faturası 323,8 TL'ye yükselmişti. Doğalgazda ise BOTAŞ tarifesiyle konutlarda ortalama yüzde 25, sanayide yüzde 18,61 artış yapılmış, konutlarda tüketim arttıkça birim fiyatın yükseldiği kademeli tarife sistemi devreye alınmıştı.

Temmuz itibarıyla elektrik ve doğalgaz tarifelerinde yeni bir değişiklik açıklanmış değil; ancak enerji ithalat maliyetlerindeki artış nedeniyle piyasada yılın ikinci yarısında yeni bir tarife güncellemesi ihtimali konuşuluyor. Güncel tarifeler EPDK ve BOTAŞ'ın resmi sayfalarından takip edilebiliyor.

Tasarruf için ne yapılabilir?

Pompa fiyatlarındaki yükseliş, sürücüleri tasarruf arayışına yöneltiyor. Uzmanlar; lastik basınçlarının düzenli kontrolü, ani hızlanma ve fren yapmaktan kaçınılması, uzun bekleyişlerde motorun durdurulması ve klima kullanımının dengelenmesi gibi basit önlemlerle yakıt tüketiminde yüzde 10'a varan tasarruf sağlanabildiğini belirtiyor. Akaryakıt istasyonlarının kampanya ve puan uygulamaları ile şehir içinde toplu taşıma alternatifleri de aylık yakıt bütçesini rahatlatan seçenekler arasında.

Zam beklentilerinin kesinleşmiş fiyat artışı anlamına gelmediğini de hatırlatmak gerekiyor: Kur ve uluslararası ürün fiyatlarındaki ani değişimler, beklenen zamların kısmen ya da tamamen iptaline yol açabiliyor. Sektörde fiyatlar; rafineri çıkış fiyatı, vergiler ve dağıtım-bayi marjlarından oluşuyor ve pompaya günlük olarak yansıtılıyor. Bu nedenle kesin tutarlar ancak gece yarısı yapılan güncellemeyle netleşiyor.

Sürücüye maliyet hesabı

Yılbaşından bu yana pompaya yansıyan artışlar, ulaştırma maliyetleri üzerinden genel enflasyonu da besliyor. Haziranda yıllık enflasyonun yüzde 32,11 olduğu ekonomide, ulaştırma grubunun yıllık artışı yüzde 31,15 olarak gerçekleşmişti. Akaryakıttaki her yeni zam; nakliye, gıda ve hizmet fiyatlarına gecikmeli olarak yansıdığı için, cuma günü beklenen artışın temmuz enflasyonuna da katkı yapması bekleniyor. Merkez Bankası'nın 23 Temmuz'daki faiz kararı öncesinde akaryakıt kaynaklı maliyet baskısı, Kurul'un temkinli duruşunu destekleyen faktörler arasında gösteriliyor.

Kaynaklar: Dünya - 16 Temmuz akaryakıt, Haberler.com - brent petrol, Medyascope - enerji tarifeleri, BirGün, GZT